Hayal ve Hakikat

Hayal ve Hakikat, 1893’te Ahmet Mithat Efendi ve “Bir Kadın (Fatma Aliye Hanım)” imzasıyla Tercüman-ı Hakikat gazetesinde yayınlanmıştır. Kadının toplumsal hayatın içinde yer alması gerekliği, evlilik ve aşk gibi konuların yer aldığı ve gazetede yayınlanan bölümler daha sonra kitap olarak basılmıştır.
Eserde; aşk, evlilik ve toplumsal konuların anlatımında Ahmet Mithat Efendi erkeklerin duygularına tercüman olurken, kadınların duygu ve düşüncelerine ise Bir Kadın(Fatma Aliye Hanım) tercüman olmuştur.
Hayal ve hakikatin temsillerinin anlatıldığı eserde; Vedat hayallerini anlatırken, Vefa ise hakikati!
Ahmet Mithat Efendi’nin kaleminden edebi bir ifadeyle; “Çok dikkat çekici ve düşündürücü görüşleri olan bu küçük hikâye, iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümü erdem sahibi Osmanlı kadınlarımızdan olan ve uzun yıllar “Tercümân-ı Hakîkat” gazetesinin sütunlarını süslemiş bir hanımefendinin kaleminden çıkan “Vedat” mektubuyla başlar. İkinci bölümü ise, hikâyenin içinde adı geçen “Vefa”nın ağzından yazılmış gibi olan bir mektup şeklindedir. Bu da “Vefa” diye kaydedilmiştir.” (Tanıtım Bülteninden)