Bir Sahil Kasabasının Kentleşme Süreci: Rize

Bu inceleme, sahil yerleşimi kimliğiyle öne çıkmış kentlerden biri olan Rize’yi, kentleşme süreci ve kentin mekânsal dönüşümü bağlamında ele almaktadır. Küçük bir sahil kasabasından Cumhuriyetle birlikte kent haline geliş sürecini ele aldığımız bu taşra kenti, sahil yerleşimlerine örneklik oluşturması açısından önem taşımaktadır. Çalışma, özellikle Karadeniz sahil yerleşimleri üzerine yapılacak karşılaştırmalı araştırmalara katkıda bulunacak ve yeterince araştırılmamış olan Rize kent tarihi üzerine yürütülecek yeni çalışmalara kapı aralamak amacını gütmektedir. Eser Giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Girişte Osmanlı öncesi kent tarihi açısından kısaca ele alınmıştır. Araştırmamızın Giriş bölümünde kent tanımı ve tarihsel süreçte aldığı anlamlar, Karadeniz sahil yerleşimlerinin yerleşme özellikleri, kent tarihi çalışmaları, metot ve kaynakları hakkında genel bilgi verilmiştir. Birinci Bölümde Rize’nin Osmanlı Dönemi kent dokusunun değişimi, ilk belediye teşkilatının faaliyetleri, yeni ortaya çıkan kamu yapıları, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e kadar uzanan bir dönem içinde değerlendirilmiştir. Arşiv malzemesinin arttığı 19. yüzyıl sonrası üzerinde daha özenle durulmuştur. Çalışmanın İkinci Bölümünde, Cumhuriyet sonrası kent mekanının değişimi irdelenmekte, iki dönemin kentleşme politikalarındaki benzerlikler ve farklılıklar ele alınmaktadır. Cumhuriyet reformları yoluyla şekillenen yeni yönetim felsefesini anlamak amacını taşıyan bu bölüm, Cumhuriyet’in harekete geçirdiği değişim süreci içinde kentin hangi aşamalardan geçerek ne şekilde bir mekân değişimi geçirdiği, çevresindeki bölgelerle bağı süreklilik vurgusuyla incelenmiştir.
 
(Tanıtım Bülteninden)